Kamienica Kuśnierzowska w Krakowie

Historia

Kamienica, o której mowa, zyskała swoje pierwsze kształty u schyłku XIV wieku. W piętnastym wieku przeszła znaczną rozbudowę, przybierając formę typową dla kamienic krakowskich. Na przełomie XV i XVI stulecia dobudowano murowaną oficynę.

W II połowie XVI wieku obiekt przeszedł w ręce karczmarza M. Kuśnierza. W pierwszej ćwierci XVII stulecia kamienica została przebudowana w stylu renesansowym, co nadało jej nowego charakteru. Przechodząc przez kolejne lata, od drugiej do czwartej ćwierci XVII wieku, znajdowała się w posiadaniu patrycjuszowskiej rodziny Paczosków, a następnie, w pierwszej ćwierci XVIII wieku, przeszła na własność rodziny Gołuchowskich.

W drugiej ćwierci XVIII wieku część strychu przekształcono na mieszkania, co świadczy o adaptacji przestrzeni do potrzeb mieszkańców. W 1736 roku kamienica przeszła remont, w ramach którego kamienne schody zastąpiono drewnianymi oraz przebudowano attykę. W połowie XVIII wieku zburzono istniejącą oficynę, budując w jej miejsce parterowe zabudowania gospodarcze.

Rok 1814 to kolejny ważny moment w historii budynku, gdy stał się on własnością M. Gaudzińskiego, który zlecił kolejna przebudowę, tym razem w stylu klasycystycznym. W 1878 roku dokonano poszerzenia lokalu na parterze kosztem sieni, a w 1928 roku adaptacji na restaurację, co jeszcze bardziej wzbogaciło jego funkcję.

W latach 1937–1942 wzniesiono neoklasycystyczną oficynę, zaprojektowaną przez Medarda Stadnickiego. Dalsze remonty konserwatorskie miały miejsce w latach 1967–1970 oraz 1973–1975, co podkreślało znaczenie tego miejsca w kontekście zabytków Krakowa.

Warto zaznaczyć, że 8 sierpnia 1965 roku kamienica znalazła się w rejestrze zabytków, a 26 stycznia 1991 roku do rejestru wpisano także tylną oficynę. Dodatkowo, budynek uwzględniony jest również w gminnej ewidencji zabytków, co potwierdza jego historyczne znaczenie dla Krakowa.

Architektura

Kamienica Kuśnierzowska stanowi jedno z nielicznych zachowanych w Krakowie nowożytnych domów, które nie przeszły większych transformacji. Budynek składa się z dwóch kondygnacji oraz trzech osi elewacji, charakteryzujących się asymetrycznym układem.

Fasada kamienicy emanuje klasycystycznym stylem, jednocześnie wzbogacona renesansową attyką. Na parterze dostrzec można portal pochodzący z XVII wieku, a obok niego czasowe ramy okienne i sklepienia, które również datowane są na ten sam okres.

Wnętrza kamienicy to prawdziwy skarbiec architektonicznych detali – renesansowa klatka schodowa, finezyjnie zdobione kominki i malowane fryzy z portretami w ornamentalnych ramach tworzą niepowtarzalny klimat. Dodatkowo, w lokalu na parterze można podziwiać nowożytne polichromie, które zostały starannie odrestaurowane podczas remontu w 1928 roku.

Przypisy