Kamienica Czyncielów w Krakowie

Kamienica Czyncielów, znana też jako Kamienica Czynciela czy Czyncielówka, to zabytek znajdujący się w sercu Krakowa, w dzielnicy I. Jej adres to Rynek Główny 4, na rogu z pl. Mariackim 9, w obrębie Starego Miasta. Obecny budynek powstał na miejscu wcześniejszej, starszej budowli, która znana była również jako "Kamienica Delpacowska".

Wszystko rozpoczęło się w 1313 roku, kiedy to wzniesiono pierwszy obiekt. W XV wieku budynek został znacznie rozbudowany do formy typowej dla krakowskich kamienic. Następnie, w XVI wieku lub na początku XVII wieku, kamienica przeszła istotną modernizację, w wyniku której powstało drugie piętro oraz klatka schodowa. W okresie przełomu XV i XVI wieku kamienica stanowiła własność rodu Salomonów, a w latach 1519–1540 przeszła w ręce bogatego kupca i kuśnierza, Stanisława Czipsera. Po jego śmierci znalazła się w posiadaniu jego spadkobierców.

W 1584 roku budynek przeszedł na własność rodziny Delpacych (Del Pace), z której członek, Franciszek, otworzył księgarnię na początku XVII wieku. Po wielu zmianach właścicieli, w 1683 roku kamienica przypadła Kamilowi Gierardyniemu, a do rodziny Bartschów, w tym Józefa Bartscha, kamienica należała w drugiej połowie XVIII wieku i na początku XIX wieku.

Nazwa "Barszczowie" wywodzi się od nazwiska tej rodziny, odnosi się do trzech kamienic posiadanych przez Bartschów, w tym kamienic przy ul. Siennej 4. W połowie XVIII wieku budynek przeszedł rozbudowę, kiedy to dodano rokokowe dekoracje, a fasadę zwieńczono tympanonem z przedstawieniem Trójcy Świętej. W tym czasie znajdowała się tam winiarnia, popularna za sprawą politycznych dyskusji podczas Sejmu Czteroletniego.

Modernizacja klasycystyczna miała miejsce w 1820 roku. Trzy lata później kamienica trafiła w ręce Wohlmanów, a następnie Girtlerów, Warattich oraz Cymblerów. W pierwszej ćwierci XIX wieku miała swoją siedzibę księgarnia Franciszka Kocha, a od 1850 roku sklep galanteryjny Józefa Czynciela.

W latach 1898–1901 w tej kamienicy mieszkał Stanisław Wyspiański, gdzie powstało jego znane dzieło, "Wesele". Informacje o tym fakt znajdziemy na tablicy pamiątkowej umieszczonej na fasadzie budynku. Stara kamienica została zburzona w 1906 roku, a niektóre zabytkowe detale przeniesiono do muzeów, w tym XVIII-wieczną kratę do Domu Jana Matejki.

W latach 1907–1908 wzniesiono nowy obiekt dla Celestyna Czynciela, zaprojektowany przez Rajmunda Meusa (konstrukcja) oraz Ludwika Wojtyczkę (elewacje). Nowy budynek, stylizowany w secesji, został ozdobiony motywami ludowymi, w tym kaduceuszem, symbolem Merkurego, opiekuna handlu.

Kamienica stała się jednym z pierwszych nowoczesnych domów handlowych w Krakowie, a do 1939 roku znajdował się tam magazyn Bilewskich oraz salon konfekcji damskiej Leona Grabowskiego. W 2001 roku, podczas prac konserwatorskich, przywrócono część utraconych dekoracji, które uległy zniszczeniu w latach 50. XX wieku.

Obecnie w kamienicy znajduje się znana restauracja Hard Rock Cafe, która została otwarta w 2008 roku. Warto zaznaczyć, że 17 października 1984 roku kamienica została wpisana do rejestru zabytków, a także znajduje się w gminnej ewidencji zabytków.